
Gwenyn Lleol
Mae gwenyn sydd wedi’u haddasu’n lleol wrth wraidd cadw gwenyn cynaliadwy. Mae ein Gwenyn Du Cymreig, wedi’u siapio gan hinsawdd a thirwedd unigryw Penrhyn Llŷn, yn wydn yn naturiol ac yn well eu cyfaddas i ffynnu heb driniaethau cemegol. Drwy gefnogi a bridio gwenyn lleol, rydym yn cryfhau bioamrywiaeth, yn diogelu treftadaeth enetig ac yn sicrhau dyfodol iachach i’r gwenyn a’r gwneynwyr.
Ble gallaf brynu gwenyn lleol?
Yn LLEBKA, rydym wedi ymrwymo i sicrhau cyflenwad iach o Wenyn Du Cymreig sydd wedi’u haddasu’n lleol. Mae gwenyn a fridiwyd yn apiari’r gymdeithas yng Nghwilog, ynghyd â nycs a breninesau a fagir gan aelodau profiadol, ar gael i gefnogi gwenynwyr newydd a sefydledig fel ei gilydd. Drwy ddewis gwenyn lleol, rydych nid yn unig yn cael cytrefi sy’n gweddu i hinsawdd a thirwedd Penrhyn Llŷn, ond hefyd yn helpu i warchod ein cymuned rhag y risgiau sy’n gysylltiedig â gwenyn mewnforiedig. Gyda’n gilydd, rydym yn gweithio i ddiogelu dyfodol ein llinach frodorol.

Penillion i Wenynen Llŷn
Ar lan y gorllewin wyntog hon,
Lle mae’r grug yn blodeuo a’r tonnau’n rhuo,
Y wenynen frodor sy’n cadw’i thaith yn ffyddlon,
Mewn glaw a gwynt ac yn yr haul disglair.
Wedi’i llunio yma gan amser a thir,
Mae’n gweithio gyda natur, law yn llaw;
Yr hyn a allai fridiau eraill ei fethu neu ei ddioddef
Sy’n parhau yn ein gwenyn leol ni.
Gan Aelod o LLEBKA

Mae gwenyn lleol, sydd wedi addasu dros genedlaethau i hinsawdd unigryw Penrhyn Llŷn a’i fflora wyllt, yn aml yn perfformio’n well na stoc fewnforiedig. Dengys ymchwil gan BIBBA ac eraill fod bridiau o wenyn mêl sydd wedi’u haddasu’n lleol yn fwy gwydn i aeafau oer, yn fwy effeithlon fel chwilwyr bwyd yn yr amodau lleol, ac yn well eu gallu i wrthsefyll plâu fel Varroa heb ddibynnu’n drwm ar driniaethau cemegol.
Yn LLEBKA, credwn mewn cryfhau’r manteision hyn. Dyna pam yr ydym yn canolbwyntio ar fridio a magu Gwenyn Du Cymreig brodorol sy’n gwrthsefyll Varroa — gan gefnogi gwenynwyr drwy apiari’r gymdeithas gyda dangosiadau, hyfforddiant ymarferol a gwybodaeth yma ar y wefan. Drwy ddewis gwenyn lleol, rydym yn diogelu amrywiaeth enetig, yn lleihau’r risg o afiechydon, ac yn helpu i sicrhau lles ein gwenyn a’n tirweddau ar gyfer cenedlaethau’r dyfodol.


Wenynen Ddu Gymreig
Apis mellifera mellifera
Y Wenynen Ddu Gymreig – Trysor Brodorol
Mae’r Wenynen Ddu Gymreig (Apis mellifera mellifera) yn un o isrywogaethau brodorol gwenyn mêl Prydain, gyda hanes hir o addasu i hinsoddau garw Gogledd Cymru. Trwy brosiectau fel Rhaglen Fridio Gwenyn Gorllewin Cymru (cydweithrediad rhwng Prifysgol Bangor a Tropical Forest Products), mae ymchwil wedi dangos sut mae cytrefi a fridiwyd yn lleol yn arddangos nodweddion sy’n gweddu’n dda i’n hamodau: gallu cryf i oddef gaeafau caled, perfformiad da mewn tywydd oerach a gwlypach, a gwydnwch naturiol yn erbyn parasitiaid.
Yn wahanol i lawer o fridiau mewnforiedig, mae Gwenyn Du Cymreig yn ffynnu gyda’r lleiafswm o ymyrraeth gemegol, gan ddangos lefelau addawol o wrthwynebiad i Varroa. Mae eu gallu i chwilota’n effeithlon mewn glaw ysgafn neu dymheredd is, ac i gynnal cytrefi iach ar draws tymhorau amrywiol, yn eu gwneud yn arbennig o werthfawr ar gyfer cadw gwenyn cynaliadwy, di-driniaeth. Mae cefnogi gwenyn sydd wedi’u haddasu’n lleol yn helpu i ddiogelu ein stoc enetig, lleihau’r risgiau sy’n gysylltiedig â gwenyn mewnforiedig, a sicrhau y bydd cenedlaethau’r dyfodol yn etifeddu gwenyn sy’n gwbl addas i Benrhyn Llŷn a Gogledd Cymru.
Cadw Gwenyn Di-driniaeth a
Gwenyn sy’n Gwrthsefyll Varroa

Yn LLEBKA, credwn fod dyfodol cadw gwenyn cynaliadwy yn gorwedd mewn gweithio gyda’n gwenyn, nid yn eu herbyn. Drwy annog gwrthiant naturiol i Varroa, rydym yn lleihau ein dibyniaeth ar driniaethau cemegol ac yn caniatáu i gytrefi caled eu natur, wedi’u haddasu’n lleol — fel ein Gwenyn Du Cymreig — ffynnu.
Mae clêr Varroa yn parhau i fod y bygythiad mwyaf difrifol i wenyn mêl ledled y byd, gan achosi colledion sylweddol i gytrefi bob blwyddyn. Yn ôl ymchwil, gall cytrefi heb eu trin mewn rhai rhanbarthau ddisgyn o fewn dim ond 2–3 blynedd o dan haint trwm. Eto i gyd, dengys tystiolaeth y gall gwenyn ddatblygu nodweddion gwrthiant — megis ymddygiad ymolchi a chlirio nythod yn hylan — pan roddir y cyfle iddynt. Drwy hyrwyddo dulliau di-driniaeth yma ar Benrhyn Llŷn, rydym yn helpu i adeiladu dyfodol lle mae ein gwenyn brodorol yn wydn, yn hunangynhaliol ac yn rhydd o ddibyniaeth ar gemegion.
Darganfyddwch ragor am y dull hwn drwy ein hadnoddau:
-
Beth yw Cadw Gwenyn sy’n Gwrthsefyll Varroa?
-
Prif Ymddygiadau Gwrthiant
-
Strategaethau ar gyfer Rheoli Di-driniaeth
-
Dewis am Wrthiant
Rydym wedi casglu detholiad o adnoddau defnyddiol i gefnogi gwenynwyr sydd â diddordeb mewn dulliau rheoli di-driniaeth ac sy’n hyrwyddo gwrthiant i Varroa. Bydd y canllawiau a’r arwyddbyst hyn yn eich helpu i ddeall yr wyddoniaeth, archwilio strategaethau ymarferol, a gwneud penderfyniadau gwybodus ar gyfer gwenyn iachach a mwy gwydn.

Am Gadw Gwenyn Di-driniaeth...
Mae cadw gwenyn di-driniaeth yn gweithio gyda chryfderau naturiol y gwenyn mêl, gan ganiatáu iddynt adeiladu eu gwydnwch eu hunain i blâu ac afiechydon. Mae’n lleihau’r ddibyniaeth ar gemegion, yn cefnogi cytrefi iachach, ac yn helpu i warchod ein Gwenyn Du Cymreig sydd wedi’u haddasu’n lleol. Dilynwch y ddolen i ddysgu mwy am y dull cynaliadwy hwn.

Strategaethau ar gyfer Cadw Gwenyn Di-driniaeth
Mae cadw gwenyn di-driniaeth llwyddiannus yn dibynnu ar ddulliau ymarferol sy’n gweithio gyda ymddygiadau naturiol y gwenyn — o fridio detholus a rheoli cytrefi i hyrwyddo porfa a chynefinoedd cryf. Mae’r strategaethau hyn yn helpu i greu cytrefi iachach ac yn fwy gwydn. Dilynwch y ddolen i archwilio dulliau profedig a chanllawiau.

Data, Ymchwil a
Datblygiadau
Mae astudiaethau parhaus i gadw gwenyn di-driniaeth ac sy’n gwrthsefyll Varroa yn darparu mewnwelediadau gwerthfawr i iechyd gwenyn, geneteg a dulliau rheoli cynaliadwy. O ymchwil academaidd i dreialon maes, mae gwybodaeth newydd yn parhau i lunio’r arferion gorau. Dilynwch y ddolen i ddarganfod y canfyddiadau a’r adnoddau diweddaraf.
